Słuchaj online
Z okazji przypadającego 22 kwietnia Światowego Dnia Ziemi na antenie Radia Doxa poruszono temat kondycji środowiska naturalnego oraz świadomości ekologicznej Polaków. Gościem programu była prof. Krystyna Słodczyk – biolożka, ekolożka i działaczka organizacji ekologicznych.
Dzień Ziemi to moment refleksji nad stanem naszej planety, ale – jak podkreśla prof. Słodczyk – w praktyce kwestie ekologiczne wciąż nie są dla Polaków priorytetem.
– W badaniach okazuje się, że mieszkańcy Polski wskazują przede wszystkim ochronę zdrowia, wychowanie i edukację. Sprawy środowiska zeszły na bardzo daleki plan. A przecież to właśnie zdrowe środowisko warunkuje zdrowie człowieka – zaznacza ekspertka.
Jej zdaniem świadomość ekologiczna społeczeństwa nie tylko nie rośnie, ale wręcz może być niższa niż na początku XXI wieku. Wpływ na to miały m.in. pandemia oraz negatywny przekaz medialny wobec działań ekologicznych.
Jednym z głównych tematów rozmowy była segregacja odpadów. Choć aż 97% Polaków deklaruje, że segreguje śmieci, rzeczywistość wygląda inaczej.
– Czy możemy w to wierzyć? No nie. Widzimy przecież, co się dzieje. To pokazuje, że badania świadomości ekologicznej są obarczone błędami – mówi prof. Słodczyk.
Problemem jest nie tylko brak wiedzy, ale też nieskuteczna edukacja i błędy w materiałach informacyjnych. Dodatkowo system kar i egzekwowania przepisów nie działa wystarczająco skutecznie.
– W Szwecji segreguje się odpady na 25 frakcji, a my mamy cztery i nadal mamy z tym problem – dodaje.
W rozmowie pojawił się także temat pozornie drobnych działań, takich jak przytwierdzone zakrętki czy ograniczenie plastikowych słomek. Choć dla wielu wydają się one nieistotne, ekspertka podkreśla ich znaczenie.
– Jeśli każdy zużywa kilka słomek miesięcznie, to w skali świata robi się z tego ogromna liczba odpadów. Problem polega na tym, że nie wyjaśniono społeczeństwu, po co wprowadzono te zmiany – tłumaczy.
Jednocześnie zwraca uwagę na rosnące zagrożenie mikroplastikiem, który trafia do organizmu człowieka poprzez powietrze i żywność.
W rozmowie poruszono temat największych zagrożeń dla środowiska. Zdaniem prof. Słodczyk problem dotyczy praktycznie każdego elementu.
– Stan powietrza, jakość wód, niedobory zasobów wodnych, hałas, a także niewystarczająca ochrona przyrody – każdy komponent jest zagrożony – wylicza.
Szczególnie niepokojący jest niski poziom terenów chronionych – znacznie poniżej zakładanych wartości.
Słodczyk podkreśla, że realna zmiana zaczyna się od codziennych decyzji.
– Proszę zwracać uwagę na to, co kupujemy. Ograniczajmy produkty w nadmiernych opakowaniach, segregujmy odpady, oszczędzajmy wodę i energię – apeluje.
Zachęca również do rezygnacji z wody butelkowanej na rzecz kranowej oraz do dbania o zieleń w najbliższym otoczeniu.
– W podstawowych zachowaniach mamy ogromną rezerwę, by pomóc planecie – podsumowuje.
Rozmowa z Krystyną Słodczyk:
