piątek 1 marca 2024
Imieniny obchodzą: Albin, Antoni

52 lata temu padły słowa „przebaczamy i prosimy o przebaczenie”

list18 listopada 1965 roku biskupi polscy wystosowali orędzie do biskupów niemieckich. Padły w nim historyczne słowa: „przebaczamy i prosimy o wybaczenie”. List, wręczony podczas Soboru Watykańskiego II, był pierwszą po wojnie inicjatywą, zmierzającą do pojednania pomiędzy Polakami i Niemcami. Podpisało go 34. duchownych, wśród nich kardynał Stefan Wyszyński i biskup Karol Wojtyła. Inicjatorem i autorem tekstu był arcybiskup wrocławski Bolesław Kominek.

Hierarchowie poruszyli drażliwe kwestie w stosunkach obu narodów, które stanowiły tabu ówczesnych realiów społeczno-politycznych. Przypomnieli o krzywdach, które Niemcy wyrządzili Polakom podczas II wojny światowej. Zwrócili uwagę, że w wyniku wojny ucierpieli również Niemcy. Biskupi uznali zachodnią granicę za sprawę egzystencji państwa polskiego i wezwali do dialogu, zaprzestania zimnej wojny oraz polemik.

Świadek tamtych wydarzeń, kardynał Franciszek Macharski (zm. 2016), wspominał po latach, że zmasowana krytyka komunistycznych władz wobec duchownych, podkreśliła potrzebę pojednania dwóch narodów.

Doktor Philipp Wiesehoefer, dyrektor Akademii Wschodniej w Koenigstein, podkreślił, że przesłanie polskich biskupów było dla wielu Niemców dużym przeżyciem.

List biskupów początkowo został przyjęty przez część społeczeństwa polskiego z niezrozumieniem, później jednak wobec ostrej reakcji władz, ludzie stanęli po stronie duchownych. Mówiła o tym Józefa Hennelowa, związana z „Tygodnikiem Powszechnym”, jedna z osób świeckich, zaangażowanych w budowanie polsko-niemieckiego dialogu.

O  znaczeniu listu mówił w 2006 roku ówczesny nuncjusz apostolski Józef Kowalczyk, który w 1965-tym był studentem Papieskiego Uniwersytetu Gregoriańskiego

Pojednawcza treść listu była sprzeczna z propagandą komunistyczną, podkreślającą zagrożenie, jakim dla Polski miały być Niemcy Zachodnie. Inicjatywa duchownych spotkała się ze zdecydowaną krytyką władz komunistycznych. Określiły one list jako „zdradę narodową” i organizowały propagandowe wiece, na których potępiano biskupów. I sekretarz PZPR Władysław Gomułka i jego ekipy rozpętały ostrą kampanię przeciwko Episkopatowi i kardynałowi Stefanowi Wyszyńskiemu. W opozycji wobec kościelnych uroczystości Millenium Chrztu Polski, władze zorganizowały obchody Tysiąclecia Państwa Polskiego.

W rezultacie rządząca PZPR przegrała walkę o „rząd dusz”. Kiedy 3 maja 1966 roku na Jasnej Górze prymas Stefan Wyszyński zapytał zgromadzonych, czy przebaczają, wielotysięczny tłum odpowiedział: „Przebaczamy!”

(archiwalne dźwięki IAR)

Zobacz również:

Czerwono zółte logo Radia Doxa
Radio Doxa
ul. Koraszewskiego 7-9, 45-011 Opole
e-mail: radio@doxa.fm
NIP 754-10-03-858 | REGON 040005377-00066
nr konta: BGŻ BNP Paribas 93 2030 0045 1110 0000 0043 2700
Sekretariat
tel.: 77 45 66 700

Marketing
tel.: 77 453 83 83
Antena
tel.: 77 45 66 777

Newsroom
tel.: 77 45 39 777
Contact Form Powered By : XYZScripts.com
Skip to content